Archive for december, 2012

Dat was 2012 en dat wordt 2013!

2012

Het afgelopen jaar stond in het teken van: afscheid nemen, nieuwe inzichten krijgen en adviesklussen over de vorming van een nieuwe ZBO en de verzelfstandiging van bibliotheken en trainingen gericht op het op gang komen van de medezeggenschap in een lastig tijdsgewricht. De crisis slaat meer en meer om zich heen en de overheidsinstanties beginnen nu echt te kraken in hun voegen.

Afscheid nemen en klussen in 2012

In oktober van dit jaar werd ik gevraagd bij het Centrum voor Arbeidsverhoudingen Overheidspersoneel (CAOP) te komen werken. Na 6 jaar FNV Formaat was het tijd voor een nieuwe stap. Bij FNV Formaat heb ik na 1 jaar de overstap van het ‘bouwteam’ naar het ‘overheidsteam’ gemaakt. Toenmalig directeur Hans Hautvast vond dat beter bij mijn achtergrond passen. Met mijn studie politicologie beschik ik over kennis van het openbaar bestuur in Nederland en ben ik bekend met de (politieke) processen die zich afspelen binnen en buiten overheidsorganisaties. De stap legde mij geen windeieren. Samen met Hans Hautvast en Steven Jellinghaus schreef ik in 2010 een nieuwe editie van “inzicht in de or bij de overheid” en organiseerden FNV Formaat samen met De Voort advocaten en het CAOP een congres over 15 jaar WOR bij de overheid. Verder kon ik, door het netwerk met de AbvaKabo FNV, gemakkelijk toegang krijgen tot de bestuurders van de vakbonden. Jan Willem Dieten en Harry van de Veerdonk leerden mij de rol en taakverdeling tussen OR en GO en via hen kreeg ik de informatie die ik nodig had om voor klanten meerwaarde te hebben. Die samenwerking met het gehele overheidsteam van de AKF zet ik (hopelijk) voort. De afgelopen 5 jaar heb ik een veelvoud aan verschillende klanten begeleid: bibliotheken, ZBO’s, gemeenten die opgeheven werden (Rozenburg), gemeenten die zich ontwikkelen naar een regiegemeente, musea, schouwburgen, ministeries en diensten. De klanten hebben allemaal zo hun eigen problematieken: hoe verzelfstandig je op een ‘gezonde manier’? Hoe verwerk je de taakstelling? Is er nu werkelijk sprake van het ‘politiek primaat’? Sluiten van een zwembad? Teamontwikkeling en omgang met de bestuurder. Organisatie- en formatierapporten en implementeren van een functiegebouw. Door veel ‘vlieguren’ te maken, kreeg ik ook goed contact met bestuurders. Een onmisbare schakel in goede begeleiding van een OR. Zonder bestuurder kan je niks. En ook door voor hem een betrouwbare partner te zijn, wordt het mogelijk organisatieontwikkeling met de OR te doen (ipv zonder). En bovenal wat kom je leuke mensen tegen! Door het werk ontmoet je veel mooie mensen met hun eigen verhaal. Dit is misschien nog wel het mooiste van het werk. Het verzoek de overstap te maken naar het CAOP werd ingegeven door de mening dat 6 jaar FNV Formaat genoeg is én dat het CAOP het instituut rondom arbeidsverhoudingen bij de overheid is. Het CAOP ontwikkelt kennis en die kennis is voor ondernemingsraden goed om te hebben. Check voor bijvoorbeeld de ontwikkelingen over de toekomstige organisatie in het onderwijs: www.caop.nl

Nieuwe inzichten

Het traject bij de Wageningen UR en de gesprekken met onder andere Cees van Dijk en Aalt Dijkhuizen maken duidelijk dat ‘medezeggenschap – zeggenschap’ een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid is. Alleen door bestuurder en medezeggenschap in te laten zien dat verandering en versterking van de medezeggenschap-zeggenschap alleen kan als beide partijen de bereidheid hebben om werkelijk een stap te zetten, is een mooi proces. In 2013 ga ik er mee door. Ook de gesprekken met René Snel (FNV Formaat) over medezeggenschap en de wijze waarop er werkelijk beïnvloeding kan plaatsvinden, hebben mijn visie op de medezeggenschap de afgelopen jaren gekleurd. Wil je als OR (-lid) een resultaat neerzetten dan gaat het er ook om hoe graag je dat zelf echt wil. Met die intentie zet ik mijn trainingen in. En ik ben van mening dat het OR-lidmaatschap professioneel handelen verdient. Het is een uniek fenomeen (de OR) en leden die alleen vergaderen en verder weinig uitrichten, dragen de last van de tanende belangstelling voor het OR-werk. OR-werk moet worden gevoed vanuit het gemeenschappelijk belang, gedeelde waarden en een gezamenlijke opvatting van wat professionele medezeggenschap is. Ik zal deze discussie in 2013 oppakken met collega’s, OR-leden, bestuurders en andere belanghebbenden. Doe je mee? Stuur een DM via linkedin.

2013

In 2013 staat er heel wat op stapel. Verheugd ben ik met de toeloop van klanten via bestuurders van de vakbonden, juristen en klanten. En wat ik erg gewaardeerd heb, is de wijze waarop mijn klanten op mijn vertrek hebben gereageerd. Ik kom hen vast nog eens tegen. Ook gaan we een nieuwe editie van “inzicht in de or bij de overheid” maken waarbij de PR in onze eigen handen komt te liggen. Het moet een editie worden die voor iedere OR onmisbaar is. Er komen moeilijke tijden aan: decentralisatie van taken, taakstellingen, verandering van de positie van gemeenten, een-concerngedachte, etc, etc. Allerlei vraagstukken waar OR-en “wat van moeten vinden”. Het boek moet een handreiking worden voor alle OR-leden (jong en oud/ veel en weinig ervaring). Ook ga ik mijn eigen boek over besluitvorming schrijven. Veel OR-leden hebben nog niet in de gaten dat de werkelijke besluitvorming buiten de overlegvergadering plaats heeft. Wil je echt invloed dan is het belangrijk dat te doorzien. Samen met Steven Jellinghaus ga ik eindelijk het boekje over “samenwerking tussen organisatie en medezeggenschap” afmaken en komt er nog een artikel in een katern van Strategie en Beleid (Kluwer). Verder pak ik alle uitdagingen op die ik tegen zal komen en maken we er weer een mooi jaar van.

Afsluiting

Graag wens ik u een fijne kerst met in 2013 mooie (medezeggenschaps-)momenten. Momenten van inzicht, doorzicht en vooral momenten met perspectief op kansen en euforie. Vooral dat laatste is belangrijk: euforie! Vier de successen en kies soms voor de lange termijn om de euforie te laten smaken en wellicht op korte termijn even bakzeil te halen. Effectieve medezeggenschap is die medezeggenschap die weet hoe dit spel te beïnvloeden en te bespelen. Alleen dan bereik je je doel. Een goed 2013 gewenst in gezondheid en geluk!

Bob Vermaak

 

Eat & Greet weer groot succes

Op 4 december organiseerde ik, met Steven Jellinghaus, een eat & greet in Utrecht (restaurant Djakarta aan het Lucas Bolwerk). Het concept is simpel: lekkere rijsttafel, actuele jurisprudentie, Bintang en gesprekken over medezeggenschap. Steven besteedde bij deze bijeenkomst aandacht aan een uitspraak van de rechter t.a.v. renovatie van een gemeentelijk zwembad. De uitspraak van de rechter was duidelijk: dit viel niet onder het politiek primaat. Een baanbrekende uitspraak want zoveel is er nog niet over het begrip ‘politiek primaat’ geduid. Het was de cliffhanger van de behandelde uitspraken en deze maakte zich helemaal waar! Dolblij met deze uitspraak. Geeft perspectief op meer. In mei 2013 zal de volgende eat & greet zijn.

Project bij Nederlandse universiteit wordt voortgezet


In 2013 zetten we, FNV Formaat en het CAOP, het project bij één van onze universiteiten door. Op 8 november (zie een vorige blog) zetten wij, met een representatieve groep, een stap in een vernieuwingstraject. Op basis van die uitkomsten wordt er komende maandag vooruitgekeken naar 2013. Welke stappen gaan er gezet worden en door wie? Na de bijeenkomst hebben medezeggenschappers zich aangemeld om bij het vervolg actief betrokken te zijn.

 

Complexe besluitvormingsprocessen vragen om ‘actie’

Onlangs ben ik betrokken geraakt bij de RUD-vorming in een van de Nederlandse provincies. De RUD-vorming is een resultaat van o.a. Enschede (vuurwerkramp) en Moerdijk. Crisisbeheersing wordt steeds complexer en de eisen die aan vergunningen worden gesteld steviger. Dit maakte dat, wanneer er een crisis is, gemeenten en provincie moeten samenwerken hetgeen afstemmingsproblemen opleverde. Het vormen van een regionale uitvoeringsdienst (RUD) is het antwoord dat geformuleerd is. De RUD’s moeten per 1-1-2013 staan en in werking treden. Veel RUD’s halen dat niet omdat gemeenteraden traag besluiten. Er moet een gemeenschappelijke regeling worden opgericht en daarmee verliezen gemeenten invloed en taken. Op sommige plekken is die besluitvorming nog niet doorlopen en is het fenomeen ‘weigergemeente’ ontstaan. Ondernemingsraden van al die deelnemende gemeenten (en provincie) moeten adviesaanvragen krijgen over het ‘latende-deel’. Het deel dat men overdraagt aan de RUD. En op RUD-niveau dient er een bijzondere OR te zijn die de samenhang tussen het O&F-plan én het advies van de latende OR-en tot één geheel moeten smeden. Een complexe zaak want wat hebben al die OR-en geadviseerd en kan de ene OR het gehele proces ophouden? Vaak ziet men dat de medezeggenschap dan in een procedurele kramp schiet. De procedures volgen en daar op letten is dan een groot aandachtspunt. Helaas blijkt uit de praktijk dat men daar niet echt veel mee bereikt. Wil de medezeggenschap invloed hebben op de ‘nieuw op te zetten arbeidsorganisatie’ dan zal hij op inhoud moeten inzetten. Bijvoorbeeld: organisatiebarrieres dienen geslecht te worden om doorstroom en onderlinge samenwerking tussen RUD’s te vergroten. HR21 moet ingevoerd worden om te zorgen dat er werkelijk mobiliteit kan ontstaan tussen de deelnemende partijen. Of crisisbeheersing moet echt aandacht krijgen in de bedrijfsplannen om te zorgen dat we aan de wettelijke taken kunnen voldoen. Allemaal posities die de medezeggenschap op inhoud kan innemen en daarmee ook werkelijk een bijdrage levert een de organisaties. Hopelijk draagt dat dan ook bij een meer belangstelling voor de medezeggenschap als er verkiezingen georganiseerd gaan worden!

 

Vertrek bij FNV Formaat

Per 1 januari 2013 verlaat ik FNV Formaat en treed ik in dienst bij het Centrum Arbeidsverhoudingen Overheidspersoneel (CAOP). Het CAOP doet onderzoek en verspreidt best practices over ontwikkelingen in de arbeidsverhoudingen in het publieke domein. Tot die arbeidsverhoudingen behoort ook de medezeggenschap. Medezeggenschap is een essentieel onderdeel daarvan. In 2010 organiseerden FNV Formaat en CAOP nog een congres over 15 jaar WOR bij de overheid. Het CAOP heeft mij gevraagd mijn advies- en trainingservaring voor hen te komen inzetten. Ik werk nu 6 jaar bij FNV Formaat (waarvan 5 in de overheidssector) en met veel plezier ga ik bij hen mijn expertise inzetten en mijn ervaringen vergroten.